Wok jogi Psychologia

Istniej liczne i gbokie zwizki zachodniej psychologii i psychoterapii z jog. W tym dziale znajd si omwienia oraz najciekawsze fragmenty publikacji tym zwizkom powiconych.




Jacek Santorski: Odkd uprawiam jog, jestem w lepszej formie pod kadym wzgldem.



Piszc w 1995 roku wstp do "wiata jogi" B.K.S. Iyengara nie uprawia Pan jogi regularnie. Jak teraz, jako osoba praktykujca jog, ocenia Pan metod Iyengara?

Bez wtpliwoci ju wtedy, a nawet znacznie wczeniej, praktykowaem zen i somatyczne psychoterapie. Jako psycholog kliniczny i czowiek uprawiajcy medytacj zen (z jednym nauczycielem) od pierwszego kontaktu ze Sawomirem Bubiczem i Gabriell Giubilaro byem pewien, e ujcie Iyengara jest organicznie potrzebne czowiekowi. Metoda Iyengara wydaa mi si bardziej potrzebna ni sama joga, z jak si wczeniej stykaem, a ktra kojarzya mi si z kocykiem, kadzidekami, wieczkami i klimatem duchowej egzaltacji w towarzystwie radiestetw. Dobrze wiedziaem, e energia czowieka i jego emocje mog by uwizione w "zbroi charakteru", jak wykaza Wilhelm Reich, ktry pierwszy poczy prac z ciaem z psychoterapi. Poszukiwaem dla siebie osobicie i dla swoich pacjentw takich drg restrukturyzacji ciaa, uwolnienia z blokw miniowych i energetycznych, zwikszenia ruchomoci staww, ktre pomog lepiej obcowa z emocjami, a take zarzdza nimi. Interesowa mnie rolfing, metoda Moshe Feldenkreisa, a take cay trening rozcigajcy i wzmacniajcy, jaki stosuj adepci sztuk walki (wiczyem wwczas karate). Z caej tej perspektywy system jogi Iyengara wyda mi si szczeglnie trafny, pragmatyczny i skuteczny. Jako psychoterapeuta wiedziaem rwnie, jaka rol w poczuciu tosamoci czowieka, a zatem jego mocy i zdolnoci do szczcia, odgrywa wiadomo wasnego ciaa, poczucie cznoci ze swoim organizmem, z ktrym, w niepostrzeonym momencie, zaczynamy dowiadcza jednoci tak oczywistej, e nawet o niej nie mylimy. Te wszystkie elementy znale mona w podejciu Iyengara. Gdy rozstaem si z psychoterapi w 1998 roku, ograniczyem udzia w rnego rodzaju warsztatach i poszukiwaniach z pogranicza ciaa i ducha. Swj powrt do siebie oparem na wczeniej znanej tylko z obserwacji i refleksji jodze Iyengara. Dzi, po dziesiciu latach pracy jako konsultant w biznesie i przedsibiorca, po ponad roku jeszcze nie tak intensywnego jak to moliwe, lecz ju regularnego treningu jogi, mam poczucie, e pod kadym wzgldem jestem w lepszej formie ni 10 lat temu. Potwierdzaj to take moi najblisi i inni ludzie z mego otoczenia.

Jest Pan najwikszym autorytetem w dziedzinie psychologii biznesu w Polsce, a jednoczenie czynnie uprawia Pan jog. Czy mgby Pan wskaza zwizki jakie zachodz midzy tymi dziedzinami?

Nie jestem jedynym liderem biznesu uprawiajcym jog. Na przykad znany przedsibiorca, twrca grupy ITI i polskiej Rady Biznesu - Jan Weichert, kilkoro prezesw midzynarodowych spek w Polsce, take panie, uprawiaj jog. My wszyscy w naszym niepisanym klubie zdajemy sobie spraw, e tak, jak inwestujc pienidze, oczekujemy zwrotu kapitau i zysku, a take wzrostu wartoci firmy, tak rwnie inwestujemy swoj energi intelektualn, emocjonaln, a take fizycznie angaujemy si w swoja prac. Odpowiednio zarzdzajc t inwestycj mona rwnie uzyska zwrot kapitau, a take zysk i "wzrost wartoci" naszego organizmu. Wojciech Eichelberger, z ktrym dziel poszukiwania na pograniczu spraw ducha, ciaa i psychologii od pocztku lat siedemdziesitych, uku pojcie "przewagi energetycznej", analogiczne do "przewagi strategicznej", ktr osign mog firmy lub ich liderzy. Meneder, przedsibiorca praktykujcy jog i medytacj osiga znacznie wicej nieporwnywalnie mniejszym kosztem anieli inny biznesmen dysponujcy takimi samymi zasobami finansowymi, technologicznymi i ludzkimi. Wszystko to jest tak oczywiste, potwierdzane codziennym dowiadczeniem, e trudno mi nawet znale "obiektywne" argumenty na rzecz tej tezy.

Na czym polega Paska wsppraca z Akademi Hatha-Jogi?

Pracuj jako doradca dla przedsibiorcw i menederw wraz z zespoem partnerw, ktrzy zajmuj si powstajc ju specjalizacj (zarzdzanie energi w organizacji). Zapraszamy do udziau w naszych warsztatach instruktorw zespou Sawomira Bubicza. Ostatnio na przykad prowadzilimy warsztat dla grupy doradcw firmy farmaceutycznej, ktrzy bardzo aktywnie pracuj na rzecz wdroenia nowego leku ratujcego ycie. Spotkaem si z nimi dwa miesice po treningu, dwa miesice wypenione niezwykle cik prac. Powiedzieli mi wwczas, e technika przeponowego oddechu, ktrej uczy ich Wojciech Eichelberger oraz kilka zapamitanych wicze rozcigajcych pokazanych przez Arkadiusza Zdzienickego, trenera od Sawomira Bubicza, wprowadzili do swojego codziennego ycia jako niezwykle skuteczne remedium na stres.

Od pocztku lat osiemdziesitych, od pierwszego powrotu Sawomira Bubicza z Indii, mamy okresy bliszych kontaktw i wymiany. Nasze dowiadczenia bardzo nas wzajemnie inspiruj i przyszed czas, abymy te podjli temat, jak wsplnie inspirowa innych.

Jak Pan, jako wieloletni psychoterapeuta, skomentowaby powszechne przekonanie, e joga jest lekarstwem na wszystko?

Wielu ludzi podchodzi do jogi zbyt sceptycznie, inni jednak mog mie skonno, by traktowa j zbyt magicznie. Zwaszcza jako remedium na problemy emocjonalne, trudnoci w relacjach z ludmi, czy kopoty ze snem. W wietle wieloletniego dowiadczenia we wspieraniu ludzi w rozwizywaniu problemw emocjonalnych i rozwoju osobistym, tu w Europie, chc z ca odpowiedzialnoci powiedzie, e zdrowie emocjonalne ma trzy filary. Pierwszy to dobry przepyw energii przez zrwnowaony organizm, drugi to uwano, wiadomo siebie i panoramiczny obraz rzeczywistoci takiej jak jest, i trzeci - wgld we wasne emocje, stereotypy i nawyki mylenia, przeywania i komunikowania si, w nasze ambicje i "atawizmy" (chciwo, gniew, potrzeba dominacji, leki i podania). Z moich obserwacji wynika, e nawet tak doskonay system jak joga Iyengara, wypracowany jednak w kulturze Wschodu, nie uwzgldnia wszystkich powika ego, jakie wygenerowaa kultura Zachodu. Dlatego gorco zachcam, by osoby, ktre maja trudnoci w radzeniu sobie z emocjami i relacjami, korzystay jednoczenie z nowoczesnych drg psychoterapii. Joga Iyengara, pomimo swojej wszechstronnoci i doskonaoci, wymaga tego rodzaju dopenienia, jeli naszym celem jest autoterapia. Jeden z mistykw chrzecijaskich powiedzia, e poznanie wasnej ndzy bez spotkania Boga rodzi rozpacz, ale spotkanie Boga bez spotkania wasnej ndzy rodzi pych. Prawdziwego jogina poznaj po jego pokorze, skromnoci, serdecznoci i wspaniaomylnoci.

rozmawiaa Teresa Koakowska

Jacek Santorski, psycholog biznesu, prowadzi z Dominik Kulczyk-Lubomirsk grup firm doradczych VALUES oraz Laboratorium Psychologii Zdrowia, w ramach ktrego wsppracuje z Instytutem Jogi Sawomira Bubicza. www.santorski-zdrowie.pl